AKCENT
AKCENT
04.02.2017 37 groszy

Czary Franciszka Maśluszczaka

Czary Franciszka Maśluszczaka

Franciszek Maśluszczak "Błękitny koncert", 2010 r.

Warto przeczytać poprzedni artykuł z Akcentu" - o Nowym Jorku.

Obraz I, czyli na prowincji

Ptaki fruwają pod sufitem. Chłopiec wtula głowę w poduszkę. Drewniane skrzydła kołują wysoko, a z otwartych dziobów wydobywa się trel. Ptaki wystrugał ojciec. Wcześniej zbudował dom. Miejscowi mówią, że to bunkier. Józef Maśluszczak zrobił go z betonu i cegieł. Ściany są grube, przetrzymają niejedną wojnę. Józef wrócił w 1946 roku z niewoli niemieckiej, przeżył ją dzięki umiejętnościom rzemieślniczym. Robił najlepsze we wsi beczki, piece i kominy. W 1948 roku urodził mu się drugi syn Franciszek.

Nikt tak w Kotlicach nie budował, tu wszędzie stały drewniane chałupy – wspomina Henryk Załoga, który we wsi prowadzi stację benzynową. – Maśluszczak zajmował się stolarką, jak trzeba było, to murował. Najmował się do różnych robót, żeby w domu nie brakło chleba. Z wojny przywiózł żonę, pani Zosia potem cały ten dom obsadziła kwiatami.

Ojciec Maśluszczaka tak jak tato Josepfa Haydna robił też drewniane koła do wozów. Lecz ani austriacki kompozytor, ani polski malarz nie nauczyli się tego rzemiosła. Franek przyglądał się heblom, strugom i dłutom, ale od stolarstwa wolał malowanie. Ręce plamił tuszem i atramentem. Podkradał matce nici i kordonki. Szukał potem tych barw w kredkach, próbował malować roślinami. Kiedy ojciec gonił go do rachunków, chował się w piwnicy. Zapach jabłek, ziemniaków i warzyw towarzyszył mu podczas rysowania. Z tego czasu pamięta kopiowy ołówek, który dociskał do kartki, i pierwsze artystyczne dylematy – jak namalować trawę rozkołysaną wiatrem? Jak oddać różne odcienie zieleni? A w międzyczasie pasł krowy, pomagał w gospodarstwie, biegał z chłopakami po sadach. Albo lepił z błota cegły, suszył je na słońcu i budował miasto. Ukrywał je przed chłopakami, bo burzyli konstrukcje jednym kopnięciem.

Boso się latało. Bieda była po wojnie i jak kto miał buty, wzuwał do kościoła – wspomina Edmund Lawenda, który chodził z Maśluszczakiem do jednej klasy. – Franek był zdolnym uczniem, ale tak jak my wszystkie na żniwa chodził, kartofle kopał, w plewieniu matce pomagał.

Krajobraz młodości wielokrotnie powraca na obrazach. Artysta przetwarza przeżyte chwile, maluje sylwetki sąsiadów, kolegów, rodziny. Zamojszczyzna, gdzie przecinają się szlaki różnych kultur, staje się dla niego inspiracją. Pamięta ludzi mówiących po rosyjsku, żydowsku, w gwarze bałackiej. Ich zwyczaje, stroje, opowieści budują tożsamość malarza. To wszystko sprawia, że Maśluszczak żyje w przekonaniu, że poza tą powłoką zdarzeń i oczywistości istnieje jakiś inny, tajemniczy świat, który można odkryć poprzez twórczość.

Dzieciństwo i młodość to rodzaj sytości, która ma wystarczyć na całą człowieczą drogę – opowiada malarz.

Pozostało 8+ minut lektury.

By otrzymać 2 zł na start i przeczytać cały artykuł, załóż konto w portalu Webnalist.

Masz już konto? Zaloguj się

Za przeczytane artykuły
płacisz grosze
Dostajesz 2 zł na przeczytanie
kilkunastu tekstów
Oddajemy pieniądze, jeśli tekst Cię rozczarował
Oplaty za teksty są wynagrodzeniem autorów

Już teraz publikuje u nas ponad 30 autorów.
Ta liczba ciągle się powiększa

Michał Matys - Autor Webnalist Michał Matys
Jacek Dehnel - Autor Webnalist Jacek Dehnel
Karol W. Małcużyński - Autor Webnalist Karol W. Małcużyński
Michał Okoński - Autor Webnalist Michał Okoński
Paweł Wimmer - Autor Webnalist Paweł Wimmer
Andrzej Bober - Autor Webnalist Andrzej Bober
Andrzej Fedorowicz - Autor Webnalist Andrzej Fedorowicz
Katarzyna Bzowska - Autor Webnalist Katarzyna Bzowska
Piotr Ibrahim Kalwas - Autor Webnalist Piotr Ibrahim Kalwas
Paweł Spodenkiewicz - Autor Webnalist Paweł Spodenkiewicz
Emilia Stankiewicz - Autor Webnalist Emilia Stankiewicz
Konstanty Gebert - Autor Webnalist Konstanty Gebert
Robert Bogdański - Autor Webnalist Robert Bogdański
Andrzej Titkow - Autor Webnalist Andrzej Titkow
Karolina Apiecionek - Autor Webnalist Karolina Apiecionek
Witold Janczys - Autor Webnalist Witold Janczys
Marzenna Nowakowska - Autor Webnalist Marzenna Nowakowska
Irena Fedorowicz - Autor Webnalist Irena Fedorowicz
Aneta Radziejowska - Autor Webnalist Aneta Radziejowska
Alina Białkowska-Gużyńska - Autor Webnalist Alina Białkowska-Gużyńska
Andrzej Hennel - Autor Webnalist Andrzej Hennel
Awa Miśkiewicz - Autor Webnalist Awa Miśkiewicz
Antoni Pawlak - Autor Webnalist Antoni Pawlak
Tomasz Matkowski - Autor Webnalist Tomasz Matkowski
Krzysztof Iszkowski - Autor Webnalist Krzysztof Iszkowski
Paweł Adam Nassalski - Autor Webnalist Paweł Adam Nassalski
Piotr Piętak - Autor Webnalist Piotr Piętak
Rafał Szymczak - Autor Webnalist Rafał Szymczak
Mateusz Mazzini - Autor Webnalist Mateusz Mazzini
Witold Repetowicz - Autor Webnalist Witold Repetowicz
Agnieszka Janas - Autor Webnalist Agnieszka Janas
Andrzej Walentek - Autor Webnalist Andrzej Walentek
Andrzej Godlewski - Autor Webnalist Andrzej Godlewski
Dorota Rusek - Autor Webnalist Dorota Rusek
Piotr Stankiewicz - Autor Webnalist Piotr Stankiewicz
Bartosz Klimas - Autor Webnalist Bartosz Klimas
Antoni Styrczula - Autor Webnalist Antoni Styrczula
Elżbieta Zdanowska - Autor Webnalist Elżbieta Zdanowska
AKCENT - Autor Webnalist AKCENT
Anna Hall - Autor Webnalist Anna Hall
Webnalist icon Czytając nasze teksty, wspierasz znakomitych autorów.
Webnalist

Drogi Czytelniku, droga Czytelniczko...

jeśli dotarliście do tego miejsca, to znaczy że pasujecie do naszej społeczności ludzi, którzy potrafią docenić wartościowe teksty. Jesteśmy na początku naszej drogi, ale wierzymy, że wspólnie zrobimy coś dobrego dla dziennikarstwa w Polsce.

Webnalist
Dołącz do społeczności zwolenników dobrego dziennikarstwa.